Dziecko w świecie muzyki. Muzyczne warsztaty twórczości dziecięcej

Celem zajęć jest poszerzenie wiedzy i wzbogacenie warsztatu pracy pedagogicznej studentów, przybliżenie zagadnień związanych z rozwojem zdolności muzycznych i muzykalności na poszczególnych etapach rozwoju dziecka. Omówiona będzie również rola nauczyciela edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej w odkrywaniu i wspomaganiu tych zdolności u dziecka. W toku własnych działań muzycznych, takich jak: słuchanie muzyki, śpiew, ruch z muzyką, gra na prostych instrumentach perkusyjnych oraz tworzenie muzyki elementarnej, w połączeniu z różnorodnymi działaniami: muzycznymi, muzyczno-ruchowymi, plastycznymi, wykorzystaniem literatury dziecięcej, studenci zdobywają wiedzę i umiejętności, które wzbogacają ich warsztat pracy i umożliwiają wykorzystanie zdobytych doświadczeń przyszłej pracy z dziećmi.

Rozwój zdolności muzycznych i muzykalności na poszczególnych etapach rozwoju dziecka. Walory muzyki w kształceniu osobowości człowieka ze szczególnym uwzględnieniem okresu dzieciństwa. Muzyczne aktywności dziecka, ich uwarunkowania, zależności i fazy. Interpretacja muzyki jako rodzaj twórczej aktywności. Rozwój motoryki u dzieci: od zabaw ruchowych ze śpiewem do tańców. Walory dydaktyczno-wychowawcze gry na prostych instrumentach perkusyjnych z wykorzystaniem Instrumentarium Orffa. Budowanie pozytywnej motywacji do uczenia się muzyki, radości z tworzenia i obcowania z muzyką, łagodzenie postaw lękowych u dzieci w kontaktach z muzyką. Uczenie przez odkrywanie. Tworzenie sytuacji dydaktycznych motywujących do samodzielnego poszukiwania rozwiązań w zadaniach twórczych, w których wybór treści i sposobu działania należy do dziecka. Rola i funkcje rekwizytów w kształceniu twórczej aktywności i muzykalności dzieci. Własnoręcznie wykonany przez dziecko rekwizyt czy instrument jako źródło aktywnej, twórczej wypowiedzi oraz pośrednik w nawiązywaniu kontaktów interpersonalnych podczas działań muzycznych. Wykorzystanie systemu Choma Notes w pracy z dziećmi. Kolorowy świat dźwięków i instrumentów. Music Mind Games. Nauka muzyki poprzez zabawę przy użyciu ekscytujących gier i atrakcyjnych kolorowych materiałów, odwołujących się do różnych stylów uczenia się (słuchowych, wizualnych, kinestetycznych) dostosowanych do grup wiekowych i poziomów umiejętności. Aktywne słuchanie muzyki. Konstruowanie scenariuszy. Wypowiedzi plastyczne, ruchowe i werbalne na temat słuchanej muzyki. Tworzenie ilustracji dźwiękowych do opowiadań i wierszy. Przedstawianie dowolnymi technikami plastycznymi wyobrażonej treści, nastroju, charakteru, faktury, elementów muzyki lub budowy utworu muzycznego.

1. Czerniawska E.[red.] (2012) Muzyka i my. O różnych przejawach wpływu muzyki na człowieka.

2. Herdtweck W.(2003) Warsztaty rytmiki dla dzieci. Od doświadczania wszystkimi zmysłami po kreatywne tworzenie.

3. Kluza M. (2020) Choma Notes. System kolorowego kodowania dźwięków w edukacji muzycznej.

4. Krauze – Sikorska H. (2006), Edukacja przez sztukę. O edukacyjnych wartościach artystycznej twórczości dziecka.

5. Lemiszewski M. (2022) Rytmika dla dzieci oparta na metodzie Carla Orffa.

6. Kawalla S., Lewandowska-Tarasiuk E., Sienkiewicz J.W. (red.) (2011) Słowa Obrazy Dźwięki w wychowaniu.

7. .Lewandowska-Tarasiuk E., Lichański J.Z., Mossakowska B. (red.) (2016), Słowa Obrazy Dźwięki. Terapia słowem.

8. Podolska B. (2021) Rytmika dla dzieci.

Wiedza:

Student zna:

- uwarunkowania i konteksty twórczych działań z dziećmi

- wartość, sens i cele działań twórczych dla rozwoju ogólnego a także rozwoju zdolności muzycznych, plastycznych i literackich dziecka

- cechy środowiska sprzyjającego rozwojowi muzykalności i kreatywności muzycznej dziecka

- specyfikę procesu twórczości muzycznej dziecka i cechy różniące ją od innych rodzajów dziecięcej twórczości

- sposoby formułowania pytań i poleceń aktywujących wyobraźnię podczas pracy z materiałem muzycznym

- przykłady i kolejność wprowadzania zadań twórczych do zajęć z poszczególnymi grupami wiekowymi dzieci

- wybrane przykłady utworów muzycznych skomponowanych dla dzieci

- różne sposoby aktywnego słuchania muzyki

- symboliczne i klasyczne sposoby graficznego zapisu muzyki

- zadania: rozwijające ekspresję muzyczną, tematyczne o charakterze dźwiękonaśladowczym oraz konstrukcyjne

Umiejętności:

Student potrafi:

- ocenić wiersze dla dzieci pod kątem przydatności do opracowania muzycznego

- do krótkiego wiersza lub opowiadania stworzyć ilustrację akustyczną i zapisać ją symbolicznymi znakami

- dobrać rekwizyt ubarwiający zadania ruchowe do wybranej muzyki

- muzycznie bawić się głoskami, sylabami i wyrazami, mówić muzycznie w różnych rejestrach głosu,

- grać na instrumentach konwencjonalnych i niekonwencjonalnych, odtwarzać z zapisu i tworzyć rytmy i proste melodie,

-grać i odtwarzać z obrazu zapisu proste melodie i akompaniamenty w oparciu o system Chroma Notes

- stworzyć prosty akompaniament z doborem Instrumentarium Orffa do wybranej piosenki dziecięcej lub fragmentu muzyki klasycznej i zapisać go nutami

- grać w zespole swoją partię słuchając jednocześnie gry innych wykonawców

- stworzyć zapis kolejności działań muzycznych dzieci, w formie symboli lub obrazków

- formułować zadania i polecenia aktywizujące twórcze działania dzieci oraz dostosować je do ich etapu rozwoju.

Umiejętności społeczne

Student:

- potrafi rozpoznać swoje mocne strony i preferencje w wyborze aktywności muzycznych

- potrafi pokonać opór przed publiczną prezentacją swoich dokonań twórczych

- dokonuje ewaluacji własnych kompetencji muzycznych i rozumie potrzebę ich ciągłego doskonalenia

- aktywne uczestnictwo w zajęciach

- zaliczenie nieobecności w formie uzgodnionej z prowadzącym

- sukcesywne zaliczanie poszczególnych umiejętności praktycznych

-poprawne napisanie scenariusza zajęć dla dzieci w wybranym przedziale wiekowym z uwzględnieniem pięciu form aktywności muzycznych.