Przedmioty w rejestracji Rejestracja na fakultety dla kierunku Socjologia II stopnia 3500-S2-SC-FAK-2025Z

Semestr zimowy 2025/26

• Konwersatorium - 30 godzin

Celem zajęć jest dyskusja nad najbardziej aktualnymi problemami obecnymi w polskiej debacie publicznej z uwzględnieniem kontekstów, w jakich się pojawiają, grup, do których są skierowane i praktyk społecznych, jakie implikują.

W pierwszym semestrze skupimy się na panikach moralnych. Wyjdziemy od ich definicji i wyróżnieniu kryteriów definicyjnych. Następnie zastanowimy się, z jakimi panikami moralnymi mamy w Polsce do czynienia. Po zajęciach wprowadzających, na kolejnym spotkaniu zespół przedstawi wyniki swoich badań nad danym problemem społecznym.

Semestr zimowy 2025/26

• Konwersatorium - 30 godzin

Konserwatorium ma na celu zapoznanie studentów z

aktualnymi wynikami badań, dokumentującymi

długookresowe konsekwencje instutycji (formalnych i

nieformalnych) charakterystycznych dla reżimów

komunistycznych dla zachowań i postaw osób żyjących

obecnie w krajach post-komunistycznych. Omawiane będą

badania dotyczące m. in. zaufania uogólnionego i do

instytucji publicznych, preferencje dotyczące redystrybucji

dochodów, opieki osobistej, równości płcia także satysfakcji z

życia, aktywności ekonomicznej, wykształcenia i zdrowia. W

centrum zainteresowania konserwatorium są reżimy

komunistyczne bloku sowieckiego w porównaniu do innych

krajów Europy, ale inne ustroje komunistyczne mogą też być

przedmiotem studiów podczas zajęć. Uczestnicy

współdecydują o liście lektur omawianych podczas zajęć.

Semestr zimowy 2025/26

• Wykład - 30 godzin

Od lat siedemdziesiątych „przemoc symboliczna” stała się jedną z głównych koncepcji analitycznych w naukach społecznych i humanistycznych. Koncepcja autorstwa Pierre’a Bourdieu odnosząca się pierwotnie do kwestii nierówności klasowych została zaadaptowana przez wiele współczesnych nurtów teoretycznych i badawczych (m.in. zwrot ikoniczny, studia nad pamięcią, studia miejskie, studia postkolonialne, studia nad traumą). Podczas wykładu zostaną przedstawione główne założenia teoretyczne związane z „przemocą symboliczną” oraz zastosowania badawcze tej koncepcji. Ostatnia część zajęć zostanie poświęcona współczesnym wersjom socjodycei – medialnych i potocznych objaśnień dotyczących przyczyn społecznego cierpienia oraz formom oporu wobec przemocy symbolicznej.

Semestr zimowy 2025/26

• Kurs internetowy - 15 godzin

Celem zajęć jest zapoznanie studentów z głównymi zagadnieniami dotyczącymi etyki prowadzenia badań z wykorzystaniem technologii cyfrowych, ze szczególnym naciskiem na dylematy etyczne związane ściśle z rozwojem nowych technologii, a więc przede wszystkim z kwestiami bezpieczeństwa danych i prywatności. Studenci zapoznają się z problemami etycznymi typowymi dla socjologii cyfrowej oraz różnorodnymi modelami radzenia sobie z nimi.

Zajęcia internetowe.

Semestr zimowy 2025/26

• Konwersatorium - 30 godzin

Jednym z istotnych wymiarów współczesnych przemian społecznych jest przejście od porządku religijnego do porządku medycznego. Zajęcia będą poświęcone lekturze i interpretacji tekstów zajmujących się procesem indywidualizacji i modelowania podmiotowości w kulturze zachodniej od XVIII wieku. Przedmiotem zainteresowania będą instytucje kształtujące sposoby obchodzenia się z cierpieniem i budujące prawomocne interpretacje przyczyn cierpienia. Punktem wyjścia będzie klasyczna praca Michela Foucaulta Historia szaleństwa, która zainicjowała badania nad wiedzą, władzą i psyche oraz zaproponowała perspektywę interpretacji nowoczesnej podmiotowości uwikłanej w opozycje – troska i przemoc, kontrola i samokontrola, wyzwolenie i represja, medyczne i romantyczne narracje, sakralizacja wnętrza i utowarowienie subiektywności.

Semestr zimowy 2025/26

• Kurs internetowy - 30 godzin

Współcześnie coraz trudniej dzielić socjologię na “klasyczną” i cyfrową. Coraz liczniejsze obszary życia online i offline przenikają się wzajemnie. Celem zajęć jest zapoznanie studentów z różnorodnymi projektami realizowanymi w obszarze socjologii cyfrowej oraz przyjrzenie się tym obszarom rzeczywistości społecznej, w które technologie mają coraz większy udział. Przyjrzymy się aspektom metodologicznym i realizacyjnym ale też popatrzymy na niektóre aspekty technologii oczami badaczy społecznych.

Podczas zajęć będziemy odnosić się do różnych tematów, ale wszystkie będą w jakiś sposób wiązały się ze światem cyfrowym - zarówno jako źródła narzędzi jak i przedmiotem obserwacji socjologicznej. Tematy będzie łączyło też to, że będą dotyczyły spraw aktualnych, obecnych w dyskursie publicznym.

Będziemy bazować na specjalnie dobranych pod kątem tematyki zajęć materiałach, w tym podcastach, wywiadach, webinarach, raportach, artykułach.

Kurs odbywa się na platformie "Kampus".

Semestr zimowy 2025/26

• Seminarium - 30 godzin

Kurs skupia się na analizie peryferyjności i transnarodowości jako dwóch ważnych pojęć we współczesnym dyskursie nauk społecznych, ze szczególnym uwzględnieniem peryferyjnej pozycji Polski w globalnej konstelacji społeczno – kulturowej. Częstym zarzutem stawianym współcześnie klasykowi i twórcy postkolonialnej krytyki, Edwardowi Saidowi, jest ograniczenie przez niego analiz kolonialnych i postkolonialnych relacji do „Pierwszego” i „Trzeciego” świata, z pominięciem świata „Drugiego”, obejmującego między innymi Polskę oraz inne postkomunistyczne kraje w Europie Środkowo – Wschodniej. Peryferyjność stanowi pewien konstrukt, który zyskiwał dyskursywną tożsamość jako coś odstającego od wzorcowej kultury okcydentalnej. W tym sensie peryferyjność to system ideologicznych fikcji, podobnie jak Saidowski orientalizm.

Semestr zimowy 2025/26

• Wykład - 30 godzin

Zajęcia koncentrują się na zastosowaniach modeli inkrementalnych i konstruktywizmu w analizie polityk publicznych oraz na procesualnym charakterze tych ostatnich – sięgając także do założeń (i metod) tzw. analizy dyskursu. Kurs poświęcony będzie eksploracji etapów procesu planowania i wdrażania polityk publicznych oraz roli czynników politycznych, które wpływają na poszczególne etapy tego procesu, procesowi ustalania agendy (ang. agenda setting), rozróżnieniu między inkrementalnym i racjonalnym modelem podejmowania decyzji, znaczeniu administracji publicznej (w tym szczególnie tzw. street-level bureaucracy) i relacji między różnego typu interesariuszami w procesach decyzyjnych, implementacji i ocenie interwencji społecznych. Celem kursu jest także zdobycie umiejętności koniecznych do aktywnego uczestnictwa w procesach decyzyjnych na różnych etapach policy cycle, tj. procesu kształtowania polityk publicznych.

Semestr zimowy 2025/26

• Wykład - 60 godzin

Celem wykładu będzie zapoznanie studentów z kluczowymi koncepcjami teoretycznymi opisującymi nową rzeczywistość cyfrową w świecie czwartej rewolucji przemysłowej, zwanej też erą robotów. W toku wykładu studenci zdobędą instrumentarium pojęć niezbędnych do badania i analizowania rozmaitych zjawisk społecznych w świecie ICT i nauczą się stosować te pojęcia do obserwowanych wymiarów życia społecznego. Podczas spotkań skupimy się na zagadnieniach związanych z socjologią cyfrową, jako nowo wyłaniającą się dyscypliną naukową (blok I), społeczną historią nowych technologii cyfrowych (blok II), socjologicznym ujęciem zmian gospodarczych będących kontekstem do analiz społeczeństwa cyfrowego, a także swoistością relacji społecznych w erze gospodarki 4:0 (blok IV) i pozycją samego aktora społecznego, będącego zarówno podmiotem jak i przedmiotem toczących się procesów.

Semestr zimowy 2025/26

• Konwersatorium - 30 godzin

Problematyka konwersatorium obejmuje symboliczny wymiar życia społecznego. Refleksji poddane zostaną różne formy i funkcje symbolizmu społecznego, a szczególnie władza symboliczna i polityka symbolizacji obejmująca pamięć zbiorową. Formowanie i przekaz pamięci zbiorowej należą do kluczowych procesów społeczno-kulturowych. Problematyka wspólnot pamięci, polityki pamięci, rozliczeń z przeszłością i konfliktów o pamięć – lokalnych, międzynarodowych i globalnych – sprawiły, że badania nad pamięcią, zapominaniem i komemoracją zajmują centralne miejsce wśród problemów badawczych w naukach społecznych. Rozważany będzie problem traumy kulturowej i pamięci traumy. Uczestnicy konwersatorium poddadzą krytycznej analizie wybrane zagadnienia i kategorie analityczne odnoszące się do symbolizmu społecznego, polityki symbolizacji i polityki pamięci.

Semestr zimowy 2025/26

• Konwersatorium - 30 godzin

Obecna rewolucja AI w dużej mierze opiera się na dużych

modelach językowych, które umożliwiają efektywną ekstrakcję

kluczowych informacji z dużych zbiorów danych tekstowych. Szybki

rozwój metod przetwarzania języka naturalnego oraz text-miningu,

dostępność modeli sztucznej inteligencji (m.in. na platformie

Hugging Face) oraz popularność języka Python jako środowiska

rozwoju AI stwarza ogromny potencjał do badań nad zjawiskami

społecznymi.

W ramach zajęć studentki i studenci zdobędą praktyczną wiedzę na

temat wykorzystania języka Python do gromadzenia i eksploracji

danych tekstowych oraz zastosowania tych metod w badaniach

współczesnych zjawisk społecznych.

Semestr zimowy 2025/26

• Warsztaty - 30 godzin

Współczesne relacje społeczne są nasycone wizualnością i jej

kodami – zrozumienie współczesnej sfery publicznej wymaga

uwzględnienia mechanizmów przedstawiania, czynienia

„widzialnym” i wizualnego reprezentowania grup i

problemów. Warsztaty poświęcone będą interpretacji różnych

wymiarów dyskursu wizualnego w jego tradycyjnych i

nowych formach.

Proponowane lektury z obszaru socjologii i badań nad kulturą

wizualną mają dostarczyć podstawowych narzędzi

teoretycznych dla dalszych dyskusji i analiz różnych aspektów

wizualności. Każde zajęcia poświęcone będą interpretacji

wybranego problemu badawczego lub typu przekazu

wizualnego. Podstawowym efektem warsztatów ma być

przygotowanie uczestników do prowadzania samodzielnych

analiz.